Sách trời Quá Ngu – Chương 1 (1.4)

1.4 Phản tẩy não

Jim: Được rồi, vậy tôi sẽ cố gắng nhanh chóng thanh lý đám virus trí não mà anh nói, hy vọng sau khi thanh ký xong có thể nhìn thấy thế giới chân thực như anh miêu tả, không phải giống như “Ma trận”, tới lúc đó mới phát hiện thế giới đó hóa ra cũng chẳng ra gì. Chúng ta nói thẳng vào chủ đề đi, nếu không nói hết buổi đầu tiên rồi tôi lại phát hiện ra mình chẳng hỏi được câu nào cả. Câu hỏi chính thức đầu tiên của tôi hẳn là lo lắng và nghi ngờ lớn nhất của những người đọc thể loại sách này: Vấn đề “tẩy não”.

Tựa hồ có rất nhiều người nói “Mười ngày bàn chuyện cùng Quá Ngu” là tác phẩm tẩy não, vốn đang tự tin tràn đầy xin học bổng, đọc xong quyển sách lại thấy mình hình như chẳng biết cái gì hết. Cứ như bị tẩy não vậy. Còn mấy tác phẩm như soup gà cho tâm hồn, sách tâm linh gì đó, còn có đủ các thể loại giáo trình về phổ biến kiến thức, thế giới mới, thời đại mới gì gì đó cũng bị rất nhiều người miêu tả là quá trình tẩy não, rất nhiều người sợ bị tẩy não, lo lắng mình đọc đám sách này xong là thật sự sẽ bị tẩy não biến thành người khác. “Sách trời Quá Ngu” nhìn có vẻ cũng là loại sách giảng dạy nên tư duy thế nào, giải quyết vấn đề ra sao, là tác giả, anh nhận định thế nào về vấn đề “tẩy não” này? Có phải anh đang cố gắng “tẩy não” cho tôi và người đọc của quyển sách này không?

Quangu: Khi một người nói mình “không biết gì cả” thì anh ta mới có thể thật sự biết. Đây không phải là giá trị thật sự cho việc nộp đơn xin du học của “Mười ngày bàn chuyện cùng Quá Ngu” sao?

“Sách trời Quá Ngu” dạy: Bạn sẽ chỉ nhìn thấy những thứ bạn muốn nhìn thấy, bạn cũng chỉ tin tưởng vào những gì bạn đã tin tưởng. Vì thế, khi anh hỏi vấn đề này, trước tiên đừng vội nghe trí não đưa ra đáp án gì, ngược lại hãy suy nghĩ, tại sao mình lại hỏi vấn đề này, khi hỏi vấn đề này mình đã có đáp án dự đoán trước hay chưa. Nếu không có quá trình này anh sẽ chỉ nghe thấy câu trả lời mà mình muốn nghe từ trí não chứ không phải là chân tướng.

Thường những người hỏi về vấn đề tẩy não này trong đầu đều có sẵn một suy nghĩ: “Tôi rất tỉnh táo, thuần khiết, lý trí, thông tuệ. Tôi chưa từng bị tẩy não, nếu bị tẩy não thì người đó sẽ mất đi lý trí và trí tuệ, vì thế tôi cần phải đề phòng mỗi một khả năng có thể bị tẩy não.” Tiền đề có sẵn này bao gồm rất nhiều tầng quan niệm đã tồn tại, những quan niệm này căn bản đều rất hỗn loạn và rối rắm. Đó chính là những tư tưởng và quan niệm hỗn loạn do virus trí não truyền bá đã hình thành nên cuộc đời và trải nghiệm hỗn loạn và rối rắm của mỗi người. Chúng tôi đang dần dần giúp anh thanh lý sạch sẽ mới có thể đáp trả câu hỏi này một cách có hiệu quả được.

Anh chính là suy nghĩ của anh. Suy nghĩ là khởi nguồn của mọi trải nghiệm, anh cảm thấy mình sẽ bị tẩy não chỉ là vì anh vẫn luôn ở trong một giấc mơ, trong đó anh không có năng lực, có khả năng sẽ bị đủ loại sự việc bên ngoài ảnh hưởng. Anh lo lắng bị tẩy não cũng giống như việc anh đi ngoài đường lo bị xe đụng vậy, anh luôn cảm thấy anh là nạn nhân của những hiểm nguy thuộc thế giới bên ngoài, thế là không có lúc nào là anh không đề phòng những tổn thương từ bên ngoài cả. Mô hình tư duy “người bị hại” này vốn chính là một trong những virus độc hại cố chấp nhất của virus trí não. Có thể anh cho rằng những nỗi sợ này đang bảo vệ anh, tránh cho anh không bị thương tổn, nhưng hoàn toàn trái ngược, chính những nỗi sợ này đã chế tạo ra toàn bộ những phiền phức trong cuộc sống của anh. Mới buổi đầu nói chuyện, tạm thời chúng ta chưa thể nói sâu hơn về quá trình suy nghĩ chế tạo và sáng tạo được, anh có thể tạm bỏ qua những suy nghĩ phán đoán của trí não, nhớ luôn kết luận này: “Suy nghĩ sáng tạo mọi thứ, sợ hãi là căn nguyên của mọi mâu thuẫn.” Tới buổi nói chuyện thứ năm chúng ta mới nói rõ ràng thấu triệt hơn về tư duy cố định đã ăn sâu bén rễ trong anh như “tôi là người bị hại” và “các thế lực bên ngoài ảnh hưởng đến cuộc sống của tôi”.

Nhưng dù có ở trong mộng, dù anh tin anh là “người bị hại” chứ không phải “đấng sáng tạo”, thì việc có bị tẩy não không vẫn có thể phân biệt được. Suy nghĩ là căn nguyên của sáng tạo, suy nghĩ hài hòa chỉ có thể sáng tạo ra một cuộc sống hài hòa. Mà suy nghĩ của anh vốn nên là thuần khiết, hài hòa và không có virus độc hại. Suy nghĩ thuần khiết sẽ sáng tạo ra những trải nghiệm trong sạch trong cuộc sống, nếu bên trong anh không có nghi ngờ và sợ hãi thì cuộc sống của anh cũng không phải trải nghiệm nghi ngờ và bất cứ khó khăn nào, càng không thể xảy ra những việc đột xuất ngoài dự đoán được.

Nhưng rất nhiều người, nếu nhìn vào cuộc sống của chính mình là sẽ biết, mỗi ngày họ đều phải đối mặt với tương lai đầy những bất ngờ ngoài dự đoán. Họ sẽ mong đợi ngày mai thế này nhưng lại lo lắng ngày mai sẽ là thế kia, mỗi người đều cho rằng bản thân không thể đoán được tương lai sẽ xảy ra chuyện gì, càng không cần phải nói tự sáng tạo ra trải nghiệm của chính mình. Khi tiến vào ảo giác thời gian, anh chắc chắn sẽ trải nghiệm mong đợi và sợ hãi.

Thực tế là hầu hết mọi người đều cho rằng bản thân là chuột bạch cho vận may và những điều không biết trước chứ không phải là người sáng tạo. Có lẽ anh cảm thấy bản thân mình có thể khống chế cuộc sống, khắc phục khó khăn, nhưng khi anh nói câu này, thì hiểu biết của anh về khó khăn vẫn còn nông cạn, thực tế anh đang nói “cuộc sống nguy hiểm, cần phải khống chế, bên ngoài toàn là khó khăn, khó khăn có lớn có bé, khó khăn sẽ ảnh hưởng đến tôi”. Về bản chất anh vẫn không tin tưởng năng lực sáng tạo của bản thân, anh cũng hiểu rõ, anh sợ hãi tương lai vô định, và cũng kỳ vọng vào nó, đây chính là biểu hiện anh không phải là người sáng tạo mà là người bị hại. Mà nỗi sợ hãi và kỳ vọng này chứng tỏ sự tồn tại của mô thức tư duy, chính là biểu hiện trực tiếp của việc trí não anh không thuần khiết.

Chính bởi vì đầu óc mỗi người vốn đều hỗn loạn, thế nên họ không phân biệt được gì trong vô số nỗi sợ và kỳ vọng, rốt cuộc cái nào là tẩy não, cái nào không phải tẩy não. Để phán đoán bản thân có phải đang bị tẩy não không, phần lớn mọi người đều đoán bừa, không có căn cứ nào cả, ai cũng đang không ngừng thuyết phục bản thân, đây là tẩy não hoặc là không phải tẩy não. Quá trình tư duy này cực kỳ hỗn loạn. Bởi thế anh hỏi câu này, thực ra là muốn có được nguyên tắc để phán đoàn mình có phải đang bị tẩy não hay không.

Nguyên tắc này rất đơn giản, những “sự thật” khiến anh không ngừng theo đuổi bên ngoài, không ngừng nói với anh có những sức mạnh bên ngoài có thể thương tổn anh, những vật khiến anh không ngừng đổ tội cho nguyên nhân bên ngoài, hy vọng và sợ hãi, những thứ khiến anh do dự, khát vọng, đẩy anh tiến vào thế giới ảo giác đầy những khác biệt, những thứ đó đều là những thứ đang tăng mạnh sức khống chế của virus trí não, đó chắc chắn là tẩy não. Mà kết quả của tẩy não là anh tin mình không có năng lực gì, mình là người bị hại, mình phải luôn luôn cảnh giác và đề phòng những tổn thương đến từ bên ngoài, còn phải không ngừng theo đuổi những thứ khác biệt đem đến cảm giác an toàn và vui vẻ. Khủng hoảng và kỳ vọng là kết quả tất yếu của bất cứ một mô thức tư duy phân biệt nào, vì thế quá trình tẩy não hiên nhiên là liên quan mật thiết đến nỗi sợ và hy vọng – một khi anh phát hiện mình đang sợ hãi hoặc đang hy vọng điều gì, anh chắc chắn đang bị tẩy não.

Ngược lại thứ dẫn đường anh nhìn vào bên trong cảm nhận bản thân, hiểu biết bản thân, phục hồi năng lực sáng tạo của anh, để anh không còn là người bị hại, không còn bị trói buộc bởi những nỗi sợ hãi từ bên ngoài, đem đến cho anh sự bình tĩnh và cảm giác chân thật nhờ vào việc hiểu biết chính mình, chắc chắn chúng cũng sẽ dẫn anh đi đến giải thoát và giác ngộ. Quá trình thanh lọc virus trí não này mới thật sự là phản tẩy não.

Tóm lại, bất cứ quá trình tìm kiếm phía bên ngoài này chắc chắn đều là do bị tẩy não, phản tẩy não chỉ hướng dẫn một người không ngừng tìm bên trong chính bản thân mình mà thôi.

Từ định nghĩa này, anh sẽ hiểu được tẩy não thật sự diễn ra như thế nào. Mỗi một khoảnh khắc từ lúc bạn sinh ra đến giờ cơ bản đều là đang bị tẩy não, những thứ bạn xem mỗi ngày như sách vở, quảng cáo, báo chí, phim ảnh, nền giáo dục, những nội dung nói chuyện và hành động của người xung quanh bạn, toàn bộ đều là khát cầu những thứ bên ngoài, theo đuổi thành công, giàu có, được người khác nhìn nhận, hòa bình thế giới, địa cầu khỏe mạnh… Những thứ này đều đang cố gắng chứng minh anh là người bị hại, anh bắt buộc phải thay đổi bên ngoài mới có thể làm bản thân hạnh phúc, đều là quá trình tẩy nãy dựa trên những gì anh đã trải qua. Thử so sánh một em bé thuần khiết mới ra đời và một người lớn có tư duy hỗn loạn, anh sẽ biết anh vẫn luôn đang bị tẩy não. Chính trong quá trình mấy chục năm bị tẩy não này, anh nuôi dưỡng tầng tầng lớp lớp virus trong não bộ, những virus này lại ngày ngày thúc giục anh theo đuổi cái này, sợ hãi cái kia, phê phán cái này, khát vọng cái kia, dưới sự ảnh hưởng của tư duy phân biệt này dần dần anh cũng giúp sức nâng cao lực khống chế của virus trí não, thế là anh không thể trải nghiệm được cảm giác an yên của sự bình tĩnh không sợ hãi bên trong mình nữa.

Đương nhiên, cũng có một ít chi tiết khiến anh giác ngộ quá trình phản tẩy não, một số loại âm nhạc và nghệ thuật, một ít phim ảnh và văn học về chủ nghĩa hiện thực, một ít sách báo dẫn người ta suy ngẫm về cuộc sống và đời người, những thứ làm người ta xa rời thế giới ồn ã này, quay về suy nghĩ và tìm tòi những thứ có ý nghĩa với bản thân. Anh hiểu chúng đem đến bình tĩnh cho mình, những thứ đó không có cái nào là không dạy anh buông bỏ những thứ đang theo đuổi, trở về với nội tại, đây là con đường thật sự để anh trở về với con người thuần khiết nhất trước khi bị các vấn đề “giả định” ảnh hưởng.

JIm: Nhưng nếu nói thế thì những khoảnh khắc vui vẻ trong trải nghiệm cuộc sống của chúng ta chẳng phải đều là bị tẩy não mới có à?

Quangu: Đương nhiên, chúng ta không thể chỉ dựa vào đánh giá việc đó có vui vẻ hay không để phán đoán việc đó là tẩy não hay không được. Có những niềm vui bên trong chắc chắn không phải tẩy não, còn hầu hết những niềm vui đến từ bên ngoài đều là tẩy não. Virus trí não của anh quá hiểu anh cần gì, vì thế nó sẽ thường xuyên khiến cho anh vừa bị tẩy não vừa thấy vui vẻ, ví dụ như anh xem những bộ phim đầy mâu thuẫn xung đột, trải nghiệm những tranh chấp cãi võ không biết bao nhiêu mà kể trong đó, rõ ràng anh đang bị tẩy não nhưng vẫn thấy rất vui vẻ.

Có lẽ anh thấy niềm vui nội tại và niềm vui bên ngoài khó phân biệt, nhưng thật ra lại rất dễ dàng. Sau khi theo đuổi những niềm vui bên ngoài, ví dụ như tài phú, mua sắm, thành công và vô vàn những thể nghiệm giải trí khác, thông thường mỗi người đều sẽ cảm thấy chán chường vô cùng, nhưng lại cảm thấy không thể khống chế bản thân tiếp tục muốn theo đuổi những niềm vui đó. Tựa như thật ra anh rất ghét những mâu thuẫn không có hồi kết trong các bộ phim truyền hình nhưng vẫn cứ muốn xem tiếp, cảm giác này hoàn toàn y hệt như cảm giác trúng độc.

Còn quá trình phản tẩy não cũng đem đến niềm vui cho anh, nhưng đó là một loại vui vẻ yên bình, đó là niềm vui đến từ Quá Ngu. Quá Ngu vĩnh viễn không làm anh thấy chán, nó chỉ đem đến cho anh yên bình, thấu hiểu bản thân, nhưng virus trí não trong đầu anh lại không ngừng kêu gào: “Này chán chết lên được!” sau đó dụ dỗ anh bỏ qua niềm vui nội tại đó để tiếp tục theo đuổi những niềm vui khác. Trải nghiệm niềm vui giữa việc đắm mình trong âm nhạc thanh khiết và hòa mình vào nội dung ồn ã của bộ phim truyền hình khác nhau đúng không nào? Đó chính là cảm giác khác biệt giữa Quá Ngu và virus trí não đem đến, thật ra anh phân biệt được mình thích loại nào.

Vì thế thật ra anh có thể tự hiểu, rốt cuộc “Sách trời Quá Ngu” hay những tác phẩm khác có phải là đang tẩy não anh không. Phòng chống bị tẩy não là một tố chất mỗi người đều nên có, nhưng quan trọng hơn không phải là tránh bị tẩy não mà là chủ động tiến hành quá trình phản tẩy não, quá trình quay lại với trạng thái tư duy thuần tịnh.

Từ đầu đến cuối quyển “Sách trời Quá Ngu” bao gồm đủ loại luyện tập thật ra đều đang làm một việc, đó chính là phản tẩy não cho anh, thanh tẩy virus trí não trong anh, giúp anh hồi phục trạng thái tư duy hoàn thiện thuần tịnh, không sợ hãi, không phân biệt. Đó là nền móng của toàn bộ quá trình sáng tạo kỳ tích, anh không thể thi triển bất cứ phép thuật nào, sáng tạo bất cứ trải nghiệm nào, kỳ tích nào trong khi tư duy của anh vẫn đang hỗn loạn do bị ảnh hưởng với virus trí não được. Đương nhiên, virus trí não sẽ không ngừng chống cự quá trình phản tẩy não này, từng giây từng phút nỗ lực kéo anh về với những lo lắng, khát vọng và theo đuổi như trong trạng thái bị tẩy não.

Vì thế, người đọc quyển sách này, nếu bạn thực sự bị tẩy não ác ý, bạn nên đọc hết quyển sách này, đợi đến khi hiểu rõ được khi có được tư duy thuần tịnh và không có virus trí não, bạn sẽ nhìn thấy một thế giới rực rỡ sắc màu và kỳ diệu đến mức nào, khi đó bạn hẵng quyết định, rốt cuộc có nên tiếp tục nuôi dưỡng virus không hay tiếp tục phản tẩy não.

Jim: Anh nói thế thì tôi hiểu rồi, chính là bất cứ nỗi sợ hãi nào cũng đều là tẩy não, bất cứ nỗi an yên nào đều là phản tẩy não, vì thế chỉ cần phát triển sự an yên nội tâm chính là phản tẩy não, những thứ kiểu theo đuổi, sợ hãi đều là tẩy não, đúng không? Vậy liệu có phải chúng ta nên đến một hoàn cảnh thanh tịnh nào đó để tu hành, ví dụ như vào tự nhiên, không tiếp nhận những tin tức giật gân và tẩy não của truyền thông nữa, sau đó là có thể nhẹ nhàng tìm được sự an yên trong tâm hồn, rồi sẽ được như anh nói, sở hữu năng lực tạo ra kỳ tích?

Quangu: Ý nghĩa cơ bản anh tổng kết không sai nhưng thực ra anh vẫn chưa hoàn toàn hiểu được hàm nghĩa của người sáng tạo. Nếu suy nghĩ là người sáng tạo duy nhất, thì hoàn cảnh bên ngoài đồng dạng cũng có thể được suy nghĩ sáng tạo ra, ngay cả trong môi trường bị tẩy não mạnh mẽ nhất, anh cũng chưa chắc đã trở thành người bị hại. Nếu anh sợ hãi bị tẩy não mà tìm kiếm những hoàn cảnh thanh tịnh, ví dụ như đi tị thế ẩn tu, như vậy thì chẳng có tác dụng gì nữa cả, vì anh vẫn đang sợ hãi, vẫn đang theo đuổi. Bất kể anh có trốn tránh thế nào cũng không thể trốn được những phương pháp tẩy não vô biên vô tận trong não anh được.

Vì thế, anh phải cực kỳ chú ý, dù hành vi giống nhau nhưng mô thức tư duy khác nhau đôi chút thôi cũng sẽ sinh ra kết quả hoàn toàn trái ngược. Nếu có quyển sách hay hướng dẫn nào nói với anh, anh phải cố gắng chuyển đến đâu đó sống, chỉ có tín ngưỡng tôn giáo nào đó mới có thể giúp anh giải thoát, thức ăn chay có lợi cho sức khỏe, sinh sống ở thành thị sẽ dẫn đến bệnh tật nào đó… hoặc bất cứ một cách nghĩ nào theo kiểu “làm cái này tốt hơn, làm cái này không tốt” thì bản chất của nó vẫn là tư duy theo đuổi, tư duy sợ hãi và tư duy phân biệt. Những loại tư duy này là virus trí não mà anh cần phải thanh lý, chỉ là đã thay một mặt nạ khác đến làm trói buộc anh mà thôi. Hãy nhớ kỹ, không có khác biệt, không có gì khác nhau, không có tốt xấu, cũng không cần lựa chọn, anh chỉ cần làm chính mình, không cần làm bất cứ việc gì khác. Chỉ cần anh sống đúng với chính mình, tự nhiên anh sẽ biết phải làm gì, chứ không cần phải dùng đầu óc phán đoán, quyết định sẽ làm gì.

Về việc làm thế nào để phản tẩy não, đầu tiên anh có thể nhận biết, về bản chất, anh có thể sáng tạo ra mọi thứ, ở bất cứ đâu anh cũng có quyền sáng tạo tuyệt đối, chính anh quyết định mọi trải nghiệm của mình. Anh hy vọng khôi phục lại đầu óc thanh tỉnh, khôi phục bộ dạng vốn có của mình. Sau đó anh chủ động tiến hành các hình thức phản tẩy não, không phải để chiến đấu, cũng không phải vì sợ hãi, anh chỉ đơn giản là không tin vào những ham muốn theo đuổi do bị tẩy não sinh ra nữa, nên mới làm một ít việc anh nên làm. Trong sự an yên vốn có này, thay vì nỗi sợ hãi và muốn trốn chạy việc bị tẩy não, anh có thể đi vào thiên nhiên, đi du lịch tới một hoàn cảnh mới, lắng nghe âm nhạc, tập thể dục mỗi ngày hoặc bất cứ một việc gì khiến anh bình tĩnh, tập trung làm việc và học tập, tất cả đều có thể trở thành một cách phản tẩy não hiệu quả hết cả.

Nhớ rằng, trí não của anh rất cố chấp, dù chỉ là một chút xíu tàn dư của mô hình tư duy thôi cũng có thể dễ dàng lây nhiễm virus cho toàn bộ tâm trí anh rồi. Đây cũng là nơi đầu tiên anh và trí não của anh đối mặt với nhau.

JIm: Tôi đột nhiên nhớ đến “vô vi” mà Lão Tử nhắc tới, cái đó và “tôi không biết”, “không cần lựa chọn”, “từ bỏ theo đuổi” mà “Sách trời Quá Ngu” nói có phải cùng một ý không?

Quangu: Trọng điểm mà chúng biểu đạt là cùng một thứ, chỉ là dùng những cách diễn đạt khác nhau mà thôi. Nhưng, mỗi người đều sẽ dùng những cách khác nhau để giải thích những câu từ này. Nếu người đọc không giỏi việc luyện tập tư duy và tự nhận biết thì họ sẽ chỉ đọc được những gì mình muốn đọc – tựa như việc giải thích “vô vi” của Lão Tử vậy, trăm ngàn năm nay hẳn phải có cả trăm ngàn cách giải thích rồi đấy nhỉ? Bất kể mọi người giải thích thế nào thì anh vẫn chỉ nhìn thấy hầu như tất cả mọi người đều đang lựa chọn “làm cái này hay làm cái kia” mà thôi.

Làm thế nào để thoát khỏi việc lựa chọn, làm thế nào để từ bỏ ham muốn lựa chọn, làm thế nào để trở thành chính mình, đây không phải vấn đề chỉ một từ “vô vi” đơn giản có thể nói rõ ràng được. Con người đã bị mô thức tư duy hành động – phải nỗ lực, phải vượt mọi thử thách mới có thể đạt được kết quả – tương tác qua lại, phản chiếu lẫn nhau tẩy não vài nghìn năm rồi. Nếu bây giờ tôi nói với anh ” No pain, no gain” cũng là virus trí não, thì chắc chắn anh sẽ cực kỳ bức xúc đứng bật dậy phản kích. Đó là kết tinh trí tuệ vài nghìn năm của nhân loại, vậy ruốt cuộc là “vô vi” đúng hay chủ nghĩa hành động mới đúng đây? Đây rõ ràng là hai mô thức tư duy hoàn toàn trái ngược nhau, cũng đều là kết tinh trí tuệ của loài người cả mà, vấn đề này không thể giảng giải rõ ràng để thuyết phục anh chỉ trong một hai câu chuyện được. Những vấn đề này chúng ta sẽ giải thích rõ ràng thấu triệt vào buổi nói chuyện thứ ba, “Nguyên tắc sống của Quá Ngu”.

Các hướng dẫn tương tự như “vô vi”, anh cứ nghĩ lại xem, trước giờ anh đã đọc qua bao nhiêu sách, ngụ ngôn, điển tích, câu chuyện đều giảng cùng một đạo lý đó rồi, có cái nào mà anh thật sự tin phục và áp dụng vào thực tiễn chưa? “Tái ông mất ngựa, biết họa hay phúc”, câu này đã lưu truyền cả nghìn năm nay rồi nhưng mọi người vẫn sợ mất đi, vẫn khát vọng kiếm được. Roosevelt bảy mươi năm trước đã nói rồi: “Nỗi sợ hãi lớn nhất chính là bản thân nỗi sợ hãi”, nhưng đến bây giờ tất cả mọi người vẫn đang tin tưởng: “Nỗi sợ đều là từ ngoài tới, là do thế giới không biết ngoài kia tạo ra, tôi chỉ là người bị hại”. Kể cả khi mọi trí huệ đều đã hiển hiện trước mắt rồi, anh vẫn không hiểu, vẫn không chịu áp dụng vào thực tiễn, chỉ là do một nguyên nhân duy nhất, đó là vì virus trí não anh đã cố định rồi.

Hãy nhớ, dù là vô vi hay nguyên tắc sống của Quá Ngu, anh đều không thể chỉ ôm lấy dăm ba câu chân lý là cho rằng mình đã học hết rồi được. Anh bắt buộc phải hiểu thấu triệt chúng, đồng thời thực hành chúng mọi lúc mọi nơi, virus trí não chắc chắn là đối thủ cố chấp nhất mà anh từng gặp, nếu anh không từng bước tiêu diệt chúng như trong buổi nói chuyện này và những buổi nói chuyện trong tương lai khác, phân tích đào sâu mỗi một góc độ, một tầng thứ, thì chắc chắn anh không thể chiến thắng trong bất cứ cuộc chiến nào với virus trí não cả đâu.

Jim: Được rồi, tôi thừa nhận rất nhiều đạo lý sâu sắc trong Sách trời Quá Ngu hay các sách khác đều rất sâu sắc, nhưng mọi người vẫn chưa hiểu thấu đáo được, hoặc căn bản là chưa chuẩn bị tốt để hiểu được chúng. Nhưng lúc tôi đọc những kiểu sách như thế thì vẫn luôn nghĩ một vấn đề: Đây rốt cuộc là một loại Tâm lý học, một cách nhìn nhận thế giới, hay đúng như anh nói, học được rồi là có thể có kỳ tích gì đó, dùng để giải quyết các vấn đề trong cuộc sống của tôi?: Vấn đề này không phải chỉ mình tôi có, Lương Khởi Siêu đã nói rồi: “Phật giáo về bản chất chỉ là một loại Tâm lý học mà thôi”. Là Tâm lý học, thì rất nhiều những sách tâm linh canh gà đều nói về tư duy tích cực, suy nghĩ chính diện, phòng tránh các cảm xúc tiêu cực, những thứ này đúng là có tác dụng nhưng sao tôi cứ cảm thấy nó chỉ là đổi cách nhìn nhận thế giới, tự an ủi chính mình, tự thôi miên chính mình thôi chứ không thể giải quyết bất cứ vấn đề thực tế nào hết? Anh đừng có nói với tôi cái gì mà “có tin có lành” nhé, tôi không giống như trong “Kungfu Panda”, có thể tự mình thôi miên, nhìn gương cái là tự xem mình là đại hiệp tuyệt thế đâu đấy.

Quangu: Trước hết, Lương Khởi Siêu hẳn không nói “Phật giáo chỉ là Tâm lý học”, chữ “chỉ là” là một loại phủ nhận và coi thường. Khi anh coi thường và phủ nhận bất cứ vật việc gì, thật ra đều là đang coi thường và phủ nhận chính bản thân anh. Nếu Lương Khởi Siêu thật sự nói như thế, vậy thì anh ta chỉ là đang ở trong ảo giác của trí não, anh ta vừa không hiểu Phật giáo, vừa không hiểu Tâm lý học. Giống như anh, thật ra vừa không hiểu Phật giáo vừa không hiểu Tâm lý học. Chú ý, hãy mặc niệm cùng tôi: “Tôi không biết”. Đương nhiên, nếu “suy nghĩ là hiện thực duy nhất” thì toàn bộ những thứ như khoa học, tôn giáo, văn hóa và sáng tạo, về bản chất đều là Tâm lý học, không có gì khác biệt.

Nhưng quy luật là quy luật, sức mạnh và tri thức của sự thật là một thứ khách quan, bất kể anh có biết hay không, hiểu hay không thì chúng đều đang vận hành. Cũng tựa như trước khi Einstein mô tả về thuyết Tương đối thì thuyết này chưa tồn tại sao? Nếu thuyết Tương đối không có tác dụng gì thực tế thì hiểu nó cũng chẳng có ý nghĩa gì.

Triết học cũng được, tôn giáo cũng thế, Tâm lý học hay bất cứ một môn khoa học nào cũng như nhau, chúng tồn tại thì chắc chắn có tác dụng nào đó. Nhưng tác dụng này lại thường xuyên bị người sử dụng hạn chế. Anh có thể dùng lý luận của Einstein để tạo ra bom nguyên tử, cũng có thể dùng nó để tạo ra nhà máy điện hạt nhân, sử dụng thế nào là vấn đề của người dùng. Nhưng với một người bình thường mà nói, thuyết tiến hóa chẳng có ý nghĩa gì, với họ nó chẳng giải quyết được vấn đề thực tế nào cả, ví dụ như mua nhà, mua xe chẳng hạn… Có thể thuyết Tương đối thật sự có thể giải quyết những vấn đề đó, chỉ là người bình thường không biết phải áp dụng thế nào mà thôi. Dù vậy, từ góc độ nào đi chăng nữa, đây cũng không phải là vấn đề của thuyết Tương đối, đúng không nào?

Hướng dẫn của “Sách trời Quá Ngu” đầu tiên là thay đổi cách anh nhìn nhận bản thân và thế giới, sau khi mô thức tư duy nội tại của anh đã thay đổi thì anh sẽ không còn dựa vào những virus trí não nữa, thế giới bên ngoài cũng sẽ thay đổi một cách tự nhiên, hơn nữa còn là những thay đổi mà anh không thể phủ nhận được. Những suy nghĩ mâu thuẫn và phân biệt chỉ có thể dẫn đến một cuộc sống đầy mâu thuẫn và phân biệt, suy nghĩ hòa hợp và kỳ tích chỉ có thể dẫn đến một thế giới hài hòa và đầy kỳ tích, nếu suy nghĩ của anh thật sự đã thay đổi mà anh vẫn chưa thấy những thay đổi về mặt bản chất của thế giới bên ngoài thì chắc chắn anh vẫn còn chưa học xong quyển sách này, suy nghĩ của anh cũng chưa thật sự thay đổi.

Xin hãy nhớ, sự thay đổi này là thật sự đang xảy ra mỗi phút mỗi giây, thật ra mỗi một thời khắc anh trải qua trong cuộc sống đều do chính suy nghĩ của anh tạo ra, chỉ là vì trước nay anh chưa từng để tâm đến suy nghĩ của mình hỗn loạn và ồn ã như nào, nên anh mới chỉ có thể tạo ra những trải nghiệm hỗn loạn, không thể khống chế. Quy luật sáng tạo mà “Sách trời Quá Ngu” miêu tả cũng giống như thuyết Tương đối, là một quy luật và thực tế tồn tại thật sự, nó không dựa vào việc anh có hiểu hay tin tưởng hay không mới vận hành. Chỉ là nếu anh hiểu được nó thì anh có thể thật sự ứng dụng nó, chứ không phải bị những quy luật đó ảnh hưởng và trói buộc. Tựa như loài người sợ hãi núi lửa nhưng lại có thể sử dụng lò lửa vậy, một quy luật và sức mạnh không thể khống chế và một là quy luật và sức mạnh có thể khống chế.

Thông qua việc luyện tập tư duy, “Sách trời Quá Ngu” giúp anh khống chế được năng lực sáng tạo kỳ tích, việc này cũng giống như nắm vững bất cứ một kỹ xảo hay một môn khoa học nào, cần phải học tập, cần phải luyện tập, cần phải ôn tập, cần phải nắm vững, sau đó mới có thể sử dụng chúng. Sách trời Quá Ngu cũng sẽ hướng dẫn anh từng bước một, làm thế nào để luyện tập tư duy, tiêu trừ phân biệt, dùng sức sáng tạo thực sự đưa ra kỳ tích, loại kỳ tích này chắc chắn không phải là kỳ tích của một quan niệm nào đó mà là thật sự tồn tại y như kim tự tháp vậy. Anh thấy bất cứ một sáng tạo, thành công hay sự nghiệp nào vĩ đại là hư ảo không? Chúng đều được sáng tạo bởi cùng một quy luật, hơn nữa chắc chắn là được sáng tạo một cách có ý thức, Sách trời Quá Ngu chỉ là miêu tả lại quy luật sáng tạo một cách có ý thức này mà thôi.

Ở những chương sau của Sách trời Quá Ngu, chúng ta sẽ cùng nhìn những góc độ khác, loại sáng tạo này tại sao chắc chắn không phải là quá trình “tâm lý học” tự thôi miên bản thân mà anh đang nghĩ đến, ngược lại, là một quá trình chân thật không thể chân thật hơn, bất kể anh muốn cái gì, như càng xinh đẹp hơn, thon thả hơn, hạnh phúc hơn, gia đình hòa hợp hơn hay gì gì nữa thì đều có thể thành sự thật. Khi anh ở bước thứ hai của Quá Ngu, mở đôi mắt sự thật, anh có thể nhìn thấy quá trình sáng tạo hiện thực chi tiết, bất kể là chữa bệnh hay sáng tạo thành công, quá trình này giống như anh quan sát một hạt giống chậm rãi nảy mầm, nở hoa, kết trái vậy, không thể phủ nhận hiện thực được. Đến lúc đó anh sẽ tự nhiên không còn mô hình tư duy “người bị hại” nữa, anh càng sẽ không tin những suy nghĩ hỗn loạn mà anh cho rằng không quan trọng lại chỉ là suy nghĩ linh tinh không có ảnh hưởng gì cả. Vì anh nhìn rõ ràng tư duy của mình đã ngăn cản và sáng tạo mọi việc thế nào. Những điều anh từng nghĩ đều thành sự thật. Cũng chính bởi nguyên nhân này, Sách trời Quá Ngu mới nhấn mạnh việc cảm nhận và luyện tập những tư duy dù nhỏ nhất.

Dù vậy, loại sáng tạo này không phải giống như kiểu ma thuật mà nhiều người tưởng, niệm một câu thần chú là có thể thành hiện thực. Đương nhiên, cũng sẽ không bắt anh phải trở thành một đại sư, thông qua thi cử khảo hạch thì mới làm được. Cũng giống như Sách trời Quá Ngu nói, kỳ tích cũng tự nhiên như hít thở vậy, dù anh có không để ý, không nhận ra mình đang hít thở, nhưng việc này vẫn đang diễn ra đó thôi. Sáng tạo và kỳ tích cũng thế. Anh quan sát bản thân, luyện tập tư duy của mình, anh sẽ nhận thấy rõ ràng quá trình phát triển và biến hóa này, anh cũng sẽ có tự tin hơn vào năng lực của bản thân, cuối cùng hiển nhiên anh sẽ đạt được tới giai đoạn sáng tạo hoàn chỉnh.

Tất nhiên, những chương sau sẽ dần dần hướng dẫn anh rất nhiều kỹ xảo rèn luyện sáng tạo và tư duy, cũng sẽ chỉ ra rất nhiều hiểu lầm và cạm bẫy. Nhưng đây chắc chắn là việc anh có thể hoàn thành được, anh hãy coi như mình đang luyện tập đánh bóng chuyền hay golf đi, biết mình chắc chắn sẽ học được, nhưng vẫn phải học từng bước một.

Quá trình học tập mọi thứ đều không khác gì nhau, chỉ là không phải quyển sách nào cũng hướng dẫn từng bước một như Sách trời Quá Ngu mà thôi. Tuy đây là trọng điểm của Sách trời Quá Ngu, khi anh hiểu được sức mạnh thật sự rồi, học được cách giao tiếp rõ ràng với Quá Ngu, đồng thời tiếp nhận sự hướng dẫn của Quá Ngu trong từng giây phút sinh sống, anh cũng sẽ học được sáng tạo hiện thực, thế là anh sẽ không còn cần dựa vào bất cứ một sự trợ giúp bên ngoài nào nữa, càng không cần bất cứ đại sư hay tham khảo bất cứ quyển sách nào nữa cả. Vậy nên Sách trời Quá Ngu cũng sẽ trở thành quyển sách cuối cùng của anh.

Jim: Được rồi, tôi đã bị anh thuyết phục rồi đấy. Tôi sẽ chậm rãi học hỏi, xem như học đánh bóng chuyền đi, tôi thích chạy bộ hơn, thôi thì cứ xem như đang chuẩn bị cho một cuộc chạy marathon vậy. Tôi bỏ ra 5 tháng, cuối cùng cũng từ một người không biết chạy bộ đến có thể hoàn thành một chặng marathon rồi. Cực kỳ thỏa mãn. Anh nói đây là bài học của Sách trời Quá Ngu, bây giờ tôi áng trình độ của mình cỡ vừa chạy được 3km ấy nhỉ?

Quá Ngu: Anh đã tiến bộ hơn anh tưởng nhiều. Ví dụ như có thể chạy marathon tương đương với bước đầu tiên của Quá Ngu, thì hiện giờ trình độ của anh đã có thể chạy được cỡ nửa chặng marathon rồi. Thực ra việc bước lên chặng đầu tiên của con đường Quá Ngu không khó, quá trình giao tranh của anh và trí não cũng hoàn toàn tương tự như khi anh tự hoài nghi bản thân mình trước khi bắt đầu luyện tập chạy bộ thôi. Trí não anh sẽ luôn nhắc nhở là anh không thể làm được, nhưng thực tế anh đã chạy hết chặng marathon, anh biết rồi đấy, chẳng khó khăn gì nhiều, cả nước Mỹ có mấy triệu người có thể chạy được cơ mà.

Bất kể là sáng tạo hay kỳ tích, cũng giống như chạy bộ thôi, anh đã làm được rồi thì thấy nó rất đơn giản, còn khi chưa làm thì sẽ thấy nó khó vô cùng. Thật ra những thứ này cũng không quá khó, có lẽ quyển sách này nhìn qua thì khó nhất là bước lên chặng thứ 2 của con đường Quá Ngu, dù tôi đã từng nói mười ngàn người đọc cũng chỉ có một người thật sự làm được, nhưng nó cũng chẳng là phải chuyện gì quá mức khó khăn. Toàn thế giới có cả mấy tỷ người đều đang ở giai đoạn chủ động sáng tạo trên chặng đường thứ 2 của Quá Ngu, đã có thể sáng tạo một cách có ý thức lẫn vô thức bao nhiêu là tác phẩm, công ty, dịch vụ và nghệ thuật vĩ đại trên thế giới rồi đó thôi. Mỗi một người trong số học đều là những ngôi sao chói mắt trong lĩnh vực của mình, thế nên việc này sao có thể là nhiệm vụ khó khăn đến độ chỉ có thể cầu nguyện mới thành được chứ? Hơn nữa, những quy luật sáng tạo này, sức mạnh của hiện thực này, thoát khỏi phân biệt, không cần lựa chọn này, Quá Ngu từ mười năm trước bắt đầu khởi nghiệp đến bây giờ trở thành dịch vụ du học lớn nhất nước đều được hoàn thành dưới sức mạnh sáng tạo đó cả thôi.

Nhưng dù tôi có nói bao nhiêu lần câu “đơn giản lắm, những việc này không có gì khác nhau cả”, virus trí não, cũng sẽ hệt như lúc trước anh đọc các câu chuyện về thành công khác, nó sẽ không ngừng thuyết phục anh: “Những người đó không giống anh, anh không có năng lực, không có quan hệ, không có vốn liếng, chẳng có gì cả, vì thế những chuyện này chắc chắn anh chả làm được đâu!”. Anh thật ra vẫn luôn đối kháng với virus trong đầu mình. Rất nhiều người học mãi không được, cũng chỉ là vì họ chưa bắt đầu làm, chưa thực sự luyện tập, gặp được chút khó khăn đã thấy chuyện này không thể làm được rồi. Về bản chất, vẫn là học bị virus trí não và tư duy sợ hãi của mình ngăn cản mà thôi. Chứ hoàn toàn không phải là những sức mạnh, quy luật sáng tạo, kỳ tích này bản thân chúng không tồn tại, đúng không?

Dù vậy, tuy tôi nói hiện giờ anh đã đến trình độ chạy được nửa chặng đường rồi, tôi vẫn cần phải nhắc nhở anh, việc so sánh trình độ giữa người này với người kia là vô nghĩa, hơn nữa còn là một loại hạn chế, là một mô hình virus trí não khác, đang tìm kiếm sự khác biệt giữa anh và những người anh chị em khác. Hãy nhớ, không cần phán đoán, không cần tìm kiếm sự khác biệt, không có gì khác nhau cả. Có thể có người cả đời đều không có hứng thú gì với chạy bộ, đột nhiên một ngày vì chuyện gì đó mà thay đổi, thậm chí còn giỏi hơn cả người đã chạy mấy chục năm rồi. Cũng có thể có người chạy hơn chục năm rồi, có khi còn chuẩn bị được tham gia Olympic rồi thì lại đột nhiên từ bỏ, về sau không bao giờ chạy nữa.

Nhưng anh cũng có thể nhớ một câu khác của Sách trời Quá Ngu: “Đây chỉ là một bài thi cuối kỳ mà bạn chắc chắn sẽ đạt điểm tuyệt đối, kết quả kiểm tra bình thường sẽ không tính vào thành tích cuối cùng”. Đến cuối cùng tất cả mọi người đều sẽ giác ngộ, thoát khỏi sa mạc. Thực ra bây giờ mỗi người đều đã giác ngộ, đây là sự thật không ai có thể thay đổi được. Vì thế anh không cần lo lắng gì, không cần chờ đợi, càng không cần so sánh.